Geri Önceki Konu Sonraki Konu

İçindekiler

Örnekler

  1. Örnek -1
  2. Örnek -2
  3. Örnek -3
  4. Örnek -4

Örnek -1

Datasoft Demirbaş-Amortisman programını yeni kullanmaya başlayan A firması farz edelim. A firması, programı kullanarak 1998 Demirbaş Defteri İşlemleri'ni yapmayı amaçlıyor. İlk önce yapılması gereken 1998 yılında ve öncesinde alınan demirbaşların programa (kart açarak) tanıtılmasıdır. Bu tanıtma yalnızca bir defaya mahsustur. Yani A firması bir defaya mahsus olmak üzere İŞLEM YILI olan 1998 ve öncesinde aldığı demirbaşları programa girer. Daha sonra diğer yıllarda işlem yaparken yalnızca hesaplamaları yaptırır. Diğer yıllarda da yalnızca yeni aldığı demirbaşlarını girer.

Şimdi 1985 yılında alınmış bir demirbaşımız olsun. Bu demirbaşla ilgili hesaplamaları yapmaya çalışalım. Bu demirbaşımız, 1985 yılında alınmış, fakat biz programı kullanmaya yeni başladığımız için bu demirbaşımızı 1998 yılı işlemlerinde göstereceğiz. Demirbaşımızın alış net değeri 10.000.000.-TL olsun. Demirbaşımızın devir yılı işlem tarihinden bir önceki yıl olan 1997'dir . Devir değeri bölümüne demirbaşımızın 1997 demirbaş defterine kayıtlı değerini gireriz. Devir amortismanı ise önceki yıl veya yıllar birikmiş amortisman değeridir. Bu değer de 5.500.000.-TL'dır. Demirbaşımıza yeniden değerleme yapmayalım (Değerlemeye Tabi mi sorusuna [H] Hayır diyelim) ve değeri sonraki yıllara sabit olarak aktarılsın. Bu demirbaşla ilgili hesaplamalar şu şekildedir:

Demirbaş Kodu             : 0001-1985
Cinsi                     : Büro Dolabı
Grup Kodu                 : 01   Büro İçi
Alış Tarihi               : 12/11/1985
Alış Net Değeri           : 10.000.000
Devir Yılı                : 1997
Devir Değeri              : 10.000.000
Devir Amortismanı         :  5.500.000
Amortisman Tipi           : B   Sabit
Amortisman Oranı          : % 5
Amortisman Süresi         : 20   Yıl
Bitiş Yılı                : 2005
Değerlemeye Tabi Mi       : H   Hayır
Giriş Bedelinden Mi       : H   Hayır
Kısta Tabi Mi             : H   Hayır
Açıklama                  : demirbaşla ilgili -varsa açıklama yazılır.
Ödenen K.D.V. Tutarı      :
K.D.V. Mahsup Ayı         : 11
K.D.V. Mahsup Süresi      : 3   Yıl
Mahsup Edilen K.D.V.      :
Alış Fatura No            : 33333
Alınan Firma              : AB
Son Durumu                : A   Kıymet
Çıkış Tarihi              : demirbaş satıldığında yazılacak tarih .
YIL  DEĞERİ    AMORTİSMANI   ÖNC.BİRİKM.  KESİNLEŞTİRİLMİŞ
                             AMORTİSMANI
1997   10.000  -------       5.500         -------
1998   10.000     500        6.000         -------
1999   10.000     500        6.500         -------
2000   10.000     500        7.000         -------
2001   10.000     500        7.500         -------
2002   10.000     500        8.000         -------
2003   10.000     500        8.500         -------
2004   10.000     500        9.000         -------
2005   10.000     500        9.500         -------
(*) Değerler 1.000.-TL

Örnek -2

Alış tarihi 1995 olan bir büro masası demirbaşımız olsun. Alış net değeri 50.000.000.TL olsun. Bu demirbaşın 1998 yılı ile ilgili kayıtları tutulurken devir yılı 1997 olur. Eğer, demirbaş işlem yılından önce alınmışsa, demirbaşın kullanılacağı yıldan bir önceki yıl değeri devir yılıdır.

Devir değeri ise, demirbaşı kullanacağımız yıldan bir önceki yıl demirbaş defterine kayıtlı değeridir. Devir amortismanı önceki yılın birikmiş amortismanıdır. Burada birikmiş amortisman değeri 30.000.000.-TL'dir. Amortisman oranı % 20 olduğundan 1996 yılı amortismanı 10.000.000.-TL yani 50.000.000 x 20 / 100 oluyor. 1997 yılına % 50 yeniden değerleme oranı ile aktarıldığı için birikmiş amortismanını da % 50 arttırıyoruz ve 15.000.000.-TL (10.000.000 x 50 / 100 ) değerini elde ediyoruz. Bu demirbaşımıza 1997 yılında da amortisman hesaplatıyoruz ve (75.000.000 x 20 / 100 ) = 15.000.000 değerini elde ediyoruz. Bu her iki amortisman değerini topladığımızda bu demirbaş için DEVİR AMORTİSMANI değerini elde ediyoruz (30.000.000). Tabii ki bu hesaplamaları kullanıcılarımız yapmıyor. Bu hesaplamaların daha önceden yapılmış olduğunu varsayıyoruz. Buradaki bilgiler tamamiyle 1998 demirbaş defterine hazır bilgilerdir.

Bu demirbaşımız için açılmış olan kart aşağıdaki gibidir. Kartı açtıktan sonra yapmamız gereken, amortisman süresi bitene kadarki zaman için, eğer demirbaşımızın değerini her yıl devletin belirlediği belli bir oranda arttıracaksak yeniden değerleme yaptırmak ve amortismanını hesaplatmaktır.

Demirbaş Kodu                 : 0001-1995
Cinsi                         : Büro Masası
Grup Kodu                     : 01   Büro İçi
Alış Tarihi                   : 15/10/1995
Alış Net Değeri               : 50.000.000
Devir Yılı                    : 1997
Devir Değeri                  : 75.000.000
Devir Amortismanı             : 30.000.000
Amortisman Tipi               : B   Sabit
Amortisman Oranı              : % 20
Amortisman Süresi             : 5   Yıl
Bitiş Yılı                    : 2000
Değerlemeye Tabi mi           : E   Evet
Giriş Bedelinden mi           : H   Hayır
                               Yani, amortismanı giriş bedelinden
                               değil, yeniden değerleme sonucu
                               hesaplanmış değer üzerinden
                               hesaplanacak.
Kısta  Tabi mi                : H   Hayır
Açıklama                      : demirbaşla ilgili varsa açıklama
                                yazılır.
Ödenen K.D.V. Tutarı          : 7.500.000
K.D.V. Mahsup Süresi          : 03   Yıl
Mahsup Edilen K.D.V.          : 2.500.000
Alış Fatura  No               : 306402
Alınan Firma                  : ABC
Son  Durumu                   : A   Kıymet
Çıkış Tarihi                  : demirbaş satıldığında yazılacak tarih.

Şimdi biz burada demirbaşımızı programa tanıttık ve bazı değerler verdik. Bu demirbaş için 1997 yılında yeniden değerleme işlemini yapmamıza gerek yoktur. 1998 yılından itibaren yeniden değerleme ve amortisman hesaplatma işlemlerini yapabiliriz. 1998, 1999, 2000 yılları için yeniden değerleme ve amortisman hesaplatma işlemlerini yaptıktan sonra demirbaşımızla ilgili bilgileri BİR KARTIN HAREKETLERİ seçeneğinden izleyebiliriz. Buradaki durum şöyledir.

YIL    DEĞERİ    AMORTİSMANI   ÖNCEKİ BİRİKMİŞ KESİNLEŞTİRİLMİŞ
                                 AMORTİSMANI
1996   75.000       ----         30.000          -----
1997  135.000       27.000       54.000           ----
1998  216.000       43.200      129.600         ------
1999  378.000       75.600      302.400
(*) 1.000.-TL

1997 YILI İÇİN : Burada demirbaş kartına girdiğimiz değerler geçerlidir. Alış değeri 50.000.000.-TL idi. 1997 devir yılı değeri ise 75.000.000.-TL idi. Devir amortismanı bir önceki yılın birikmiş amortismanı olduğundan 30.000.000.-TL olarak buraya yazıldı.

1998 YILI İÇİN : % 80 yeniden değerleme oranı verdik ve demirbaşın 1998 yılı değeri 135.000.000 ( (75.000.000 x 80/100) + 75.000.000) oldu .% 20 sabit amortisman vermiştik . Amortismanı 54.000.000 (30.000.000 x 80 /100 ) + 30.000.000 oldu .

1999 YILI İÇİN : % 60 yeniden değerleme oranı vermiş olalım . 1999 değeri 216.000.000 ( ( 135.000.000 x 60/100) + 135.000.000 olur. % 20 amortisman değeri 43.200.000 ( 216.000.000 x 20/100 ) olur . Önceki birikmiş amortismanı ise 129.600.000 (( 54.000.000 x 60/100 ) + 54.000.000 ) + 43.200.000 ) olur .

2000 YILI İÇİN : % 75 yeniden değerleme oranı vermiş olalım. Demirbaşın 2000 yılı değeri 378.000.000 yani (( 216.000.000 x 75/100 )+ 216.000.000 ) olur. % 20 sabit amortisman 75.600.000 ( 378.000.000 x 20/100 ) olur.

Önceki birikmiş amortismanı ise 302.400.000( ( 129.600.000 x 75/100 ) + 129.600.000 + 75.600.000 ) olur.

Böylece 1995 yılında alınmış bir demirbaşın bugüne kadar ki amortismanlarını ve yeniden değerlendirme hesaplarını yapmış olduk. Bundan sonra demirbaş defteri dökümünü , K.D.V. raporunu ve alım-satım raporunu kolaylıkla alabiliriz.

Örnek -3

Şimdi işlem yılında yani, 1998 yılında alınmış bir demirbaşın hesaplatmalarını yapalım.

1998 yılında alınan bir demirbaşın kaydı şöyledir: Alış net değerine 40.000.000.-TL olsun. Devir yılı 1998 olur ve devir değeri de alış net değerine eşittir. Birikmiş amortismanı yani devir amortismanı yoktur. Yeniden değerleme ve amortisman hesaplatma işlemleri normal olarak yapılır ve defter değeri bulunur.

Demirbaş Kodu             : 0001-1998
Cinsi                     : Büro Sandalyesi
Grup Kodu                 : 01   Büro İçi
Alış Tarihi               : 15/11/1998
Alış Net Değeri           : 40.000.000
Devir Yılı                : 1998
Devir Değeri              : 40.000.000
Devir Amortismanı         :
Amortisman Tipi           : B   Sabit
Amortisman Oranı          : % 20
Amortisman Süresi         : 5 Yıl
Bitiş Yılı                : 2001
Değerlemeye Tabi mi       : E   Evet
Giriş Bedelinden mi       : H   Hayır
Kısta Tabi mi             : H   Hayır
Açıklama                  : demirbaşla ilgili varsa açıklama yazılır.
Ödenen K.D.V. Tutarı      : 6.000.000
K.D.V. Mahsup Ayı         : 11
K.D.V. Mahsup Süresi      : 03  (Yıl )
Mahsup Edilen K.D.V.      : 2.000.000
Alış Fatura No            : 111111
Alınan Firma              : XXX
Son Durumu                : A  Kıymet
Çıkış Tarihi              : demirbaş satılmışsa o tarih yazılır
YIL    DEĞERİ    AMORTİSMANI  ÖNCEKİ BİRİKMİŞ   KESİNLEŞTİRİLMİŞ
                              AMORTİSMANI
1998   40.000     8.000        --------         ------
1999   64.000    12.800        12.800           ------
2000  112.000    22.400        44.800           ------
2001  156.800    31.360        94.080           ------
2002  313.600    62.720       250.880           ------
(*) Değerler 1.000.TL

1998 YILI İÇİN : Demirbaşımızın değeri 40.000.000.-TL'dir. 1998 yılı için bu demirbaşa yapılacak işlem, yalnız amortisman hesaplatmaktır. Bu amortisman değeri de 8.000.000.-TL'dir: ( 40.000.000 x 20 /100 ) .

1999 YILI İÇİN : Demirbaşımıza % 60 oranında yeniden değerleme yapıyoruz. Ve yeni değeri ( ( 40.000.000 x 60 / 100 ) + 40.000.000 ) = 64.000.000.-TL oluyor. Amortismanı % 20 olup, önceki birikmiş amortisman değeri ise ( 64.000.000 x 20 /100 ) = 12.800.000 TL. dir .

2000 YILI İÇİN : Demirbaşımıza % 75 oranında bir değerleme yapıyoruz. Yeni değer ( ( 64.000.000 x 75 / 100 ) + 64.000.000 ) = 112.000.000 olur. Amortisman değeri ( 112.000.000 x 20 / 100 ) = 22.400.000 olur. Önceki birikmiş amortisman değeri 44.800.000 oluyor: ( ( 12.800.000 x 75 / 100 ) + 12.800.000 ) + 22.400.000 (2000 Amortisman değeri ).

2001 YILI İÇİN : Demirbaşımıza % 40 oranında değerleme uyguluyoruz. Değer 156.800.000 ( ( 112.000.000 x 40 /100 ) + 112.000.000 ) olur. Amortismanı 31.360.000 oluyor: (156.800.000 x 20 /100 ). Önceki birikmiş amortismanı ise 94.080.000 oluyor: ( ( 44.800.000 x 40/100 ) + 44.800.000 ) + 31.360.000.

2001 YILI İÇİN :Demirbaşımızı % 100 oranında değerliyoruz. Değer 313. 600.000 olur ( ( 156.800.000 x 100 / 100 ) + 156.800.000 ). Amortismanı 62.720.000 ( 313.600.000 x 20 /100 ) olur. Önceki birikmiş amortismanı 250.880.000 oluyor. ( ( 94.080.000 x 100 / 100 ) + 94.080.000 ) + 62.720.000 dir.

Örnek -4

1995 yılında alınmış ve % 20 sabit amortismana tabi bir demirbaşımız olsun. Bu demirbaşla ilgili hesaplamaları yapalım. Bu örnekte, eski yıllara ait demirbaş defterlerini görmeyi amaçlıyoruz. Yani 1995 yılına ait bir demirbaş kaydıdır.

Cinsi                     : Büro Dolabı
Grup Kodu                 : 01   Büro İçi
Alış Tarihi               : 12/11/1995
Alış Net Değeri           : 50.000.000
Devir Yılı                : 1995
Devir Değeri              : 50.000.000
Devir Amortismanı         : ---------
Amortisman Tipi           : B   Sabit
Amortisman Oranı          : % 20
Amortisman Süresi         : 5  Yıl
Bitiş Yılı                : 1999
Değerlemeye Tabi Mi       : H   Hayır
Giriş Bedelinden Mi       : H   Hayır
Kısta Tabi Mi             : H      Hayır
Açıklama                  : demirbaşla ilgili varsa açıklama yazılır.
Ödenen K.D.V. Tutarı      : 7.500.000
K.D.V. Mahsup Ayı         : 11
K.D.V. Mahsup Süresi      : 3 Yıl
Mahsup Edilen K.D.V.      : 2.500.000
Alış Fatura No            : 222222
Alınan Firma              : ABC
Son Durumu                : A   Kıymet
Çıkış Tarihi              : demirbaş satıldığında yazılacak tarih.
YIL    DEĞERİ    AMORTİSMANI   ÖNCEKİ BİRİKMİŞ   KESİNLEŞTİRİLMİŞ
                               AMORTİSMANI
1995   50.000      ----         10.000            -------
1996   50.000    10.000         10.000            -------
1997   50.000    10.000         20.000            -------
1998   50.000    10.000         30.000            -------
1999   50.000    10.000         40.000            -------
(*) Değerler 1.000.-TL

Yukarıda da görüldüğü gibi demirbaşımızın 1995, 1996, 1997, 1998 ve 1999 yılları değeri sabit kalmakta ve buna paralel olarak hesaplanan amortisman rakamları da sabit kalmaktadır. Önceki birikmiş amortisman değeri ise sabit artış göstermektedir.

Geri Önceki Konu Sonraki Konu

İçindekiler

©Copyright 1989 - 2004,  Datasoft Yazılım Ltd. Şti. - Her hakkı saklıdır.

Bu sayfa son olarak 10 Ocak 2005 tarihinde güncellendi.